Spowiedź

Sakrament pokuty i pojednania

Sakrament pokuty i pojednania jest jednym z siedmiu sakramentów Kościoła. Jest on koniecznym środkiem zbawienia dla wszystkich, którzy po chrzcie ciężko zgrzeszyli. Umożliwia on skuteczne odpuszczenie winy grzesznikowi mocą śmierci Jezusa Chrystusa, a przez to umożliwia ponowne korzystanie z sakramentów, zwłaszcza z Eucharystii (KPK, kan. 916). Sakrament ten można powtarzać.

Sakramentalny znak skuteczny polega przede wszystkim na kapłańskim ustnie udzielonym rozgrzeszeniu, które jako wyrok sędziowski posiada charakter oznajmujący. W ciągu wieków w sposób zasadniczy zmieniała się forma tego sakramentu. Zawsze jednak można wyodrębnić dwa istotne elementy: akty człowieka (żal za grzechy, wyznanie grzechów, zadośćuczynienie) i działanie Boże za pośrednictwem Kościoła.

Do ważnej i godziwej spowiedzi niezbędnie konieczny jest żal, wyznanie grzechów i zadośćuczynienie. Żal doskonały sam gładzi grzechy, do spowiedzi wystarczy żal niedoskonały. Istnieje obowiązek wyznania wszystkich grzechów ciężkich. Wyznanie jest strzeżone tajemnicą spowiedzi. Od Soboru Laterańskiego IV istnieje ścisły obowiązek kościelny odbycia przynajmniej raz w roku ważnej spowiedzi. Szafarz sakramentu nakłada również pokutę, która powinna mieć charakter zadość czyniący i leczniczy, tak, aby penitent nawrócił się ze swoich grzechów.

Szafarzem sakramentu pokuty jest kapłan, który do ważnego korzystania z władzy święceń posiada konieczne do tego celu upełnomocnienie — jurysdykcję. Kościół zastrzega rozgrzeszenie z niektórych grzechów dla wyższej instancji penitencjarnej (np. z grzechu aborcji).

Spowiedź w aspekcie małżeństwa i rodziny

Sakrament pokuty i pojednania odgrywa ważną rolą w relacji do małżeństwa. Małżonkowie są zapraszani do czerpania ze źródła łaski, którą nieustannie daje Zbawiciel w sakramencie pokuty.

Jeszcze przed zawarciem małżeństwa narzeczeni powinni do niego się przygotować przez sakrament pokuty i pojednania. W Polsce wymaga się od narzeczonych wysłuchania odpowiednich nauk przedślubnych i odbycia dwukrotnie spowiedzi przedślubnej. Ważną rolę odgrywa tu z pewnością odpowiedni spowiednik.

Narzeczeni powinni wyrobić w sobie postawą szczerego nawrócenia do Boga i pojednania z nim. Pod wpływem sakramentu pokuty powinna nastąpić u nich przemiana życia, ponieważ dobra wola zawarcia małżeństwa musi opierać się na prawdzie i przebaczającej miłości. W małżeństwie nowożeńcy rozpoczną nowe, wspólne życie, a sakrament pokuty jest cenną pomocą, aby je rozpocząć w sposób godny i w łasce uświęcającej.

W życiu małżeńskim i rodzinnym sakrament pokuty i pojednania ma również dużą rolą do spełnienia. Małżonkowie powinni ochoczo i szczerze poddawać się Bożej mocy oczyszczenia, aby ich związek nie doznawał „skazy czy zmarszczki, lecz by był święty i nieskalany” (Ef 5, 27).

Sakrament pokuty stoi na straży jedności i wierności małżeńskiej, broniąc przed zdradą i niosąc jej przebaczenie. Spowiedź jest więc też sposobem na osiągnięcie doskonałości małżeńskiego życia.

Przeżywanie roku liturgicznego i uroczystości kościelnych i rodzinnych powinno być poprzedzone korzystaniem z Bożego miłosierdzia. Również wzajemne wybaczanie sobie, powiązane z sakramentem pokuty ma większą wewnętrzną moc do odbudowania więzi miłości. Gdy małżonkowie wspólnie przystępują do sakramentu pokuty, wypełniają wolę Chrystusa, wzbogacają się łaską, korzystają z kierownictwa duchowego, a dzięki temu łatwiej realizują swoje małżeńskie powołanie.